Google

Thứ Sáu, ngày 01 tháng 2 năm 2008

Ghép sụn khớp - Hy vọng cho người thoái hóa khớp

Khi tuổi thọ của con người ngày càng tăng thì các bệnh lý liên quan đến lão hóa cũng ngày một nhiều, trong đó thoái hóa khớp là một bệnh điển hình. Theo nhiều nghiên cứu trên thế giới thì thoái hóa khớp là nguyên nhân chính gây tàn tật cho người già, đứng thứ hai sau các bệnh tim mạch.
Trong những năm gần đây, việc chẩn đoán và điều trị bệnh đã có nhiều tiến bộ, có những biện pháp đã được áp dụng rộng rãi trong thực hành lâm sàng như sử dụng các thuốc bảo vệ sụn khớp, thay khớp nhân tạo..., trong đó ghép tế bào sụn thay thế đang trở thành một biện pháp hứa hẹn nhiều triển vọng.
Sụn khớp có vai trò như thế nào?
Sụn khớp là một tổ chức rất đặc biệt, che phủ các đầu xương ở diện khớp làm cho các diện khớp được trơn bóng, giảm lực ma sát khi chúng trượt nên nhau, giúp cho con người có thể đi lại, vận động, sinh hoạt dễ dàng. Sụn có tính chất vừa chắc, cứng nhưng lại dẻo dai, đàn hồi, có tác dụng như một chiếc lò xo làm giảm áp lực tác động lên diện khớp khi vận động. Sụn khớp được cấu tạo từ hai thành phần chính là chất căn bản của sụn và các tế bào sụn. Chất căn bản của sụn có 3 thành phần chính là: nước (chiếm 80%), các sợi collagen (chủ yếu là collagen typ 2) và chất proteoglycan (chiếm 5 - 10%). Tế bào sụn có nhiệm vụ tổng hợp ra chất căn bản của sụn khớp, là những tế bào có tốc độ chuyển hóa thấp. Trong cơ thể sống, các tế bào sụn khớp ở người trưởng thành không có khả năng sinh sản và tái tạo. Một đặc điểm rất đặc biệt là tổ chức sụn khớp không có mạch máu trực tiếp nuôi dưỡng như các tổ chức khác, mà nó được nuôi dưỡng bằng con đường thẩm thấu nhờ tổ chức xương dưới sụn, màng hoạt dịch, dịch khớp.
Từ các đặc điểm cấu tạo và chức năng trên, nên trong thực tế, một khi sụn đã bị tổn thương thì nó rất khó liền. Khi sụn bị tổn thương, do chấn thương hay do bệnh lý làm lộ tổ chức xương dưới sụn khớp, các đầu xương cọ xát lên nhau làm cho khớp bị tổn thương nặng hơn, gây thoái hóa khớp, biểu hiện bằng triệu chứng đau và biến dạng khớp.
Tại sao bị thoái hóa khớp?
Bản chất của thoái hóa khớp là tổn thương sụn khớp, nhưng nguyên nhân thực sự làm tổn thương sụn khớp vẫn còn nhiều bàn luận. Các nhà khoa học cho rằng có hai yếu tố quan trọng và chúng không thể tách rời nhau, đó là: các yếu tố cơ học (lực tác động lên sụn khớp, các vi chấn thương lặp lại nhiều lần, tăng bất thường lực nén trên một đơn vị diện tích của mặt khớp) và các yếu tố sinh học (các tế bào bị già đi theo thời gian, mặt khác khi các yếu tố cơ học tấn công tác động trực tiếp lên mặt sụn đồng thời gây ra sự hoạt hóa và sự giải phóng các enzym, làm thoái biến chất cơ bản, sau đó là phá hủy sụn khớp). Sự thay đổi cấu trúc này dẫn đến việc tạo sụn khớp bị suy giảm, kéo theo sự tích nước tại mô sụn, làm giảm độ chắc và độ đàn hồi của sụn.
Ghép sụn khớp - hướng đi mới cho điều trị thoái hóa khớp
Ghép sụn khớp là một hướng đi mới cho điều trị thoái hóa khớp. Người ta có thể sử dụng hai phương pháp là cấy ghép sụn tự thân (Autograft-lấy chính sụn của bệnh nhân để ghép cho chính họ) và cấy ghép sụn đồng loại (Allograft-lấy sụn của người khác ghép cho bệnh nhân), trong đó cấy ghép tự thân là chủ yếu.
Có hai cách ghép là ghép cả xương và sụn và ghép tế bào sụn.
Ghép cả xương và sụn: Người ta tiến hành lấy một mảnh xương có sụn bao phủ ở vị trí không hoặc ít chịu lực và việc lấy mảnh xương sụn đó không ảnh hưởng gì lớn đến hậu quả vận động của khớp sau này đem ghép trực tiếp vào vị trí sụn bị tổn thương, để tạo hình lại bề mặt trơn nhẵn của sụn khớp. Nhiều nghiên cứu đã công bố những kết quả đáng khích lệ trong những năm đầu, tuy nhiên còn ít các báo cáo về tác dụng lâu dài nhằm dự phòng thoái hóa khớp thứ phát sau chấn thương của phương pháp này. Kỹ thuật này đã bắt đầu được tiến hành ở một số bệnh viện ở nước ta.
Ghép tế bào sụn tự thân: Các tế bào sụn khớp được lấy ra từ sụn khớp, các tế bào này được nuôi cấy trong một môi trường đặc biệt để chúng được nhân lên, rồi nó được ghép vào nơi thiếu hụt sụn khớp.
Kỹ thuật này bao gồm nhiều công đoạn: Đầu tiên là tiến hành nội soi khớp để xác định vị trí sụn bị tổn thương chuẩn bị cho ghép sụn, lấy một mảnh tổ chức sụn ở vùng khớp không bị tổn thương. Các tế bào sụn được nuôi cấy trong một môi trường giàu dinh dưỡng, có các yếu tố tăng trưởng đặc biệt trong vài tuần và các tế bào này được nhân lên nhiều lần về số lượng. Sau đó các tế bào sụn được cấy ghép vào vị trí sụn bị thiếu hụt và phải mất vài tháng, các tế bào sụn này mới chuyển thành tổ chức sụn bình thường. Kỹ thuật này mới được sử dụng ở một số trung tâm lớn ở các nước phát triển.
Gần đây, các nhà khoa học vừa công bố kết quả rất khả quan về khả năng tái tạo của tế bào sụn khớp (trong môi trường nuôi cấy đặc biệt) của bệnh nhân thoái hóa khớp nặng đòi hỏi phải thay khớp, mở ra triển vọng lớn cho hướng điều trị căn bệnh này trong tương lai.
Theo Sức Khoẻ&Đời Sống Ref. CIMSI

Không có nhận xét nào:

Đời Sống-Gia Đình (VietBao VN)

Vui Cười (VietBao VN)

SƯU TẦM ĐỊA CHỈ ĐIỆN THOẠI TƯ VẤN SỨC KHOẺ:

Tư vấn miễn phí:

* Điện thoại của đường dây tư vấn hỗ trợ trẻ em 18001567 hoặc chương trình Cửa sổ tình yêu (04) 3 8262625 để được tư vấn miễn phí.
* Phòng tư vấn sức khỏe sinh sản Bệnh viện Từ Dũ TPHCM với các chương trình tư vấn chăm sóc sức khỏe phụ nữ trước, trong và sau sinh miễn phí dành cho các ông bố, bà mẹ: điện thoại (08) 3 8395117 (số nội bộ 368).
* Phòng tư vấn sức khỏe cộng đồng tại Bình Định: (có tư vấn về phòng chống HIV/AIDS): Địa chỉ liên hệ với Trung tâm Tư vấn sức khỏe cộng đồng: 419 Trần Hưng Đạo, Qui Nhơn vào tất cả các ngày trong tuần (trừ chủ nhật). ĐT: (056): 3 811 466. Trung tâm tư vấn HIV/AIDS miễn phí tại: + Phòng tư vấn sức khỏe cộng đồng - Bệnh viện Lao: ĐT (056) 3 748 922; + Phòng khám số 3 (936- 938 Trần Hưng Đạo, Qui Nhơn: ĐT (056): 3 792 476.
* Phòng tư vấn sức khỏe miển phí tại Trung tâm Y tế Quận 1 TP.HCM với trên 20 bác sĩ thuộc các chuyên khoa tham gia tham vấn sức khỏe trực tiếp hoặc qua điện thoại số (08) 3 8206544.
* Chương trình VTV1 "Sức khoẻ là vàng", phát sóng vào 18h ngày Chủ nhật và phát lại vào 15h Thứ 4 tuần kế tiếp: Số điện thoại nóng của chương trình là 1900561225.
* Chương trình VTV2 “Sức khoẻ cho mọi người”, phát sóng vào 17h30 ngày Thứ 3 hàng tuần và phát lại vào 12h trưa hôm sau.
* Trung tâm tư vấn ung thư Can Hope (Singapore) tại Hà Nội: 04. 3 7472729 / 04. 3 7472730
* Khám và tư vấn miễn phí các bệnh lý thoái hóa và thoát vị đĩa đệm cột sống là chương trình do BV Nguyễn Tri Phương (468 Nguyễn Trãi, Q.5, TP.HCM) thực hiện vào lúc 13g30 thứ sáu hằng tuần.
Bệnh nhân có nhu cầu đăng ký qua số ĐT: 39234332 (xin số 895).


Khác:

* Bệnh nhân nam giới có nhu cầu khám và tư vấn các bệnh lý Nam khoa, vui lòng đăng ký tại BVĐH Y Dược TP.HCM, 215 Hồng Bàng, P11, Q5.:
1. Phòng khám Nam khoa. Điện thoại: (08) 3 8554269 (số 265) 2. Bộ phận chăm sóc khách hàng. Điện thoại: (08) 3 4051010- 3 4051212

*Ttư vấn “Bệnh loét dạ dày-tá tràng” liên hệ Phòng khám tiêu hóa - bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, xin vui lòng đăng ký qua số điện thoại: 08. 3 4051010, 3 4051212, bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, 215 Hồng Bàng, P.11, Q.5, bộ phận Chăm sóc khách hàng.

* Câu lạc bộ phòng chống Hen Hà nội, Hội Hen DU & MDLS Việt nam 04.3 9438933

* Các địa chỉ khác tại: http://shelove.biz/thong-tin-tu-van

* Tham khảo chữa rắn cắn: Địa chỉ liên hệ của ông Tần: Lê Văn Tần - xóm 6 xã Thanh Long, huyện Thanh Chương, Nghệ An. Điện thoại: 0972.901.089.

Người theo dõi