Tin vui cho người bị chấn thương cột sống

Kỹ thuật mới vừa được thực hiện tại Bệnh viện Việt Đức (Hà Nội), mở ra cơ hội cho bệnh nhân liệt sau chấn thương cột sống do tai nạn giao thông, tai nạn lao động...

Cơ hội phục hồi

Bệnh nhân đầu tiên là nam giới 29 tuổi, bị tai nạn xe máy tháng 3-2013. Khi vào viện, bệnh nhân trong tình trạng mất vận động hai chi dưới, mất phản xạ cơ thắt, đại tiểu tiện không tự chủ. Kết quả chụp X-quang và cộng hưởng từ cho thấy bệnh nhân bị vỡ trật cột sống vùng ngực và dập, phù nề tủy.

“Chúng tôi đã phẫu thuật cố định cột sống vùng ngực và ghép tế bào gốc tách chiết từ mô mỡ tự thân của bệnh nhân ngày 19-3, liều ghép là 10ml tế bào gốc tách chiết từ khoảng 100ml mỡ ghép ở vùng trên tổn thương, giữa tổn thương và dưới tổn thương mỗi điểm 2ml, 4ml còn lại mở màng cứng bơm trực tiếp. Theo dõi ngày thứ ba sau ghép, bệnh nhân đã có cảm giác ở vùng ngang cột sống vùng ngực và sau đó được chuyển đi tập phục hồi chức năng”- bác sĩ Thạch nói.

"VN mới ứng dụng kỹ thuật này, nhưng ở nước ngoài thì sau điều trị bằng ghép tế bào gốc, tập phục hồi chức năng, bệnh nhân có thể đi lại bằng đôi chân của chính mình nhưng có gắn kèm kẹp đỡ bằng kim loại. Tôi cho rằng đây là một điều kỳ diệu"  Bác sĩ Dương Đình Toàn

Một trường hợp khác cũng được điều trị liệt bằng ghép mô mỡ tại Bệnh viện Việt Đức trong tháng 3-2013 là nam giới 31 tuổi, chấn thương cột sống vùng cổ, mất vận động tứ chi, mất phản xạ cơ thắt, đại tiểu tiện không tự chủ sau tai nạn xe máy. Theo bác sĩ Thạch, đây là trường hợp bị vỡ cột sống cổ C5-C6, đụng dập tủy. Bệnh nhân cũng được phẫu thuật cố định cột sống cổ và ghép tế bào gốc tách chiết từ mô mỡ tự thân. Kết quả ba ngày sau mổ, bệnh nhân bắt đầu có cảm giác ở vùng cột sống thắt lưng, có phản xạ tự động tủy, sau năm ngày ghép bệnh nhân được chuyển đi phục hồi chức năng.

Bác sĩ Thạch cho biết đây là một phần của đề án nghiên cứu ghép tế bào gốc từ mô mỡ để điều trị liệt cho 38 bệnh nhân, nghiên cứu sẽ kéo dài trong ba năm. Theo ông Thạch, qua theo dõi gần nửa năm ở những bệnh nhân đầu tiên được ghép, những tiến bộ cảm nhận được là bệnh nhân đã có những tiến bộ như tiêu, tiểu tự chủ, có cảm giác ở các vùng dưới tổn thương. “Chúng tôi chọn những bệnh nhân đảm bảo các yếu tố như liệt sau chấn thương và sẽ theo dõi kỹ sau ghép. Nếu hiệu quả điều trị như mong muốn, phương pháp này mở ra nhiều cơ hội phục hồi cho bệnh nhân không may bị liệt sau chấn thương. Như ở Thái Lan có một bệnh nhân đi lại được với sự hỗ trợ của giá đỡ hai chân. Tuy Thái Lan chưa công bố thành công này, nhưng kết quả điều trị cho thấy hi vọng phục hồi cho bệnh nhân”- bác sĩ Thạch chia sẻ.

Cải thiện chất lượng cuộc sống

Theo nhóm nghiên cứu thực hiện kỹ thuật này tại Bệnh viện Việt Đức, từ việc tiêm tế bào gốc vào vùng tổn thương, có tế bào gốc hiện diện sẽ tiết ra yếu tố tăng trưởng, đồng thời tiết ra tín hiệu huy động yếu tố tăng trưởng cần thiết trong cơ thể vật chủ, kích thích việc hình thành mạch máu và tế bào thần kinh mới. Điều này cũng giúp cơ thể vật chủ tự hồi phục. Nhóm nghiên cứu cho rằng ở VN chấn thương cột sống chủ yếu gặp ở người 35-40 tuổi, thuộc nhóm lao động chính trong gia đình, nếu liệt tủy hoàn toàn thì ngoài mất sức lao động còn gặp các biến chứng như loét vùng tỳ đè, nhiễm trùng tiết niệu, viêm tắc tĩnh mạch chi, gây sang chấn thần kinh cho cả bệnh nhân và gia đình. Trong khi nếu điều trị cải thiện được tình trạng liệt tủy, bệnh nhân có thể trở về cuộc sống bình thường.

Bác sĩ Dương Đình Toàn (Bệnh viện Việt Đức) cũng cho rằng trước đây gần như 100% bệnh nhân do chấn thương cột sống phải ngồi xe lăn, những trường hợp liệt nặng thậm chí không thể lăn trở mình hay vận động chân tay. Tuy nhiên với kỹ thuật này, hi vọng cải thiện nhiều hơn về chất lượng cuộc sống của bệnh nhân: bệnh nhân có thể tự ngồi dậy, vận động được chân tay, mặc dù phục hồi hoàn toàn các bó cơ và đi lại được như trước thì không thể.

LAN ANH (Theo Tuoitre.vn)

Chiến dịch của IOF nhằm mục đích giảm gãy xương trên toàn thế giới

Saras Ramiya

Quỹ Loãng xương Quốc tế (IOF) đã đưa ra chiến dịch “Chụp vết gãy” (Capture the Fracture) nhằm cải thiện chăm sóc bệnh nhân và giảm chi phí chăm sóc sức khỏe liên quan đến gãy xương trên toàn thế giới.

"Chúng tôi đã có [cách tiếp cận khác nhau] nhiều năm, nhưng câu hỏi là ... chúng ta thực sự làm giảm tỷ lệ gãy xương đủ để giảm gánh nặng bệnh tật trong xã hội?", Tiến sĩ Eugene McCloskey, giáo sư về bệnh xương người lớn tại Đại học Sheffield, Sheffield, Vương quốc Anh nói.

 Phòng ngừa thứ phát là chìa khóa để giảm tỷ lệ gãy xương, ông nói thêm.

Khi so sánh sự phân bố của gãy xương ở phụ nữ mãn kinh sớm với những người bị gãy từ 30 đến 35 năm sau đó, khoảng một nửa số phụ nữ đã từng có một vết nứt trước. Ngoài ra, khoảng một phần ba người đàn ông bị gãy xương hông thường có một vết nứt trước. [Osteoporos Int 2003; 14:780-784]

 "Vì vậy, phòng ngừa (gãy xương) thứ phát là những gì chúng ta cần phải giải quyết nếu chúng ta sẽ thành công trong việc giảm gánh nặng gãy xương và họ đã nhận dạng trong một nhóm bệnh nhân," McCloskey cho biết.

Tầm quan trọng của việc phát hiện (nguy cơ) trước gãy xương. Trong việc tính toán (nguy cơ) rủi ro như FRAX ®, một trong những yếu tố rủi ro (nguy cơ) quan trọng nhất là (đã có) gãy xương (nhỏ) từ trước. Nguy cơ gãy xương sau đó tăng gấp đôi ở những bệnh nhân bị gãy xương trước. [FRAX ® phiên bản 3.7 www.shef.ac.uk / FRAX Truy cập ngày 30 tháng 4 năm 2013]

Hầu hết gãy xương cột sống là cận lâm sàng, (thường) thể hiện trên hình ảnh được chụp vì lý do (chẩn đoán hình ảnh cho bệnh) khác, ví dụ như chụp X-quang. (Dấu vết) Gãy xương cột sống là một thành phần quan trọng để xác định và điều trị phòng ngừa thứ phát cho người dân ngay cả khi mật độ khoáng xương (BMD) là không rõ. [Loãng xương. www.sth.nhs.uk / chuyển hóa xương Truy cập 30 tháng tư năm 2013]

 "Vì vậy, gãy xương (trước) sanh ra gãy xương (sau) - đó là thông điệp. Nếu bạn có một vết nứt (xương), bạn có nguy cơ gia tăng gãy xương trong tương lai”, McCloskey cho biết.

 Thứ nhất, giáo dục là rất quan trọng để giải quyết phòng ngừa (gãy xương) thứ phát. Một đánh giá của nhóm (nghiên cứu) “gãy xương” IOF cho thấy hơn một nửa trong số các chương trình xem xét giảm nguy cơ gãy xương liên quan đến giáo dục cho bệnh nhân cũng như các nhà cung cấp (dịch vụ) chăm sóc sức khỏe. [Osteoporos Int 2011; 22:2051-2065]

 Trách nhiệm đánh giá nguy cơ gãy xương và can thiệp nằm  trong việc điều trị (chăm sóc) chính,  cả hai bên bệnh nhân và (với) các bác sỹ đa khoa, bác sĩ chăm sóc chính hoặc y tá điều trị. Có một y tá liên lạc điều trị gãy xương có thể giúp trong việc xác định bệnh nhân có tăng nguy cơ gãy xương (hay không), McCloskey cho biết.

 Cuối cùng, các chiến dịch “Chụp vết gãy” (Capture the Fracture) tạo điều kiện cho việc thực hiện phối hợp, các mô hình đa ngành chăm sóc phòng chống gãy xương thứ phát. Theo Mims.com

Thay thành công khớp háng cho cụ già 93 tuổi

Cụ bà 93 tuổi, ngụ quận 7, TP HCM vừa được các bác sĩ Bệnh viện Nhân dân 115 phẫu thuật thay khớp háng chuôi dài sau khi té ngã trượt chân trong nhà tắm.

Theo tiến sĩ Nguyễn Đình Phú, Phó giám đốc Bệnh viện Nhân dân 115, bệnh nhân được chuyển đến bệnh viện vào ngày 21/5 trong tình trạng đau ngất và không cử động được chân bên phải sau khi sơ ý té trượt chân trong nhà tắm do nền gạch trơn.

Hình ảnh phim chụp khớp háng bệnh nhân 93 tuổi. Ảnh: T. Đ.P

Bác sĩ Phú cho biết, bệnh nhân được nhanh chóng phẫu thuật thay khớp háng chuôi dài thế hệ mới. Đây là loại khớp háng mới được ứng dụng cho các loại gãy cổ xương đùi phức tạp có đường gãy lan xuống dưới làm mất vững. Sau hậu phẫu 7 ngày, bệnh nhân đã vận động nhẹ tại giường chân phải và bớt đau đớn. Khả năng sau 3 ngày nữa là bệnh nhân có thể xuất viện.

Bác sĩ Phú cũng cho biết thêm, trước đây những bệnh nhân già yếu, lớn tuổi thường ít được can thiệp phẫu thuật. Do các nguy cơ tim mạch thường làm bệnh nhân tử vong trên bàn mổ rất nhiều nên các bác sĩ thường e ngại phẫu thuật và thường dùng phương pháp điều trị bảo tồn. Hiện nay, các bác sĩ khoa chấn thương chỉnh hình tại bệnh viện phối hợp với khoa gây mê hồi sức, các khoa tim mạch …đã giải quyết thay khớp háng cho nhiều bệnh nhân già yếu bị gãy cổ xương đùi.   Lê Phương (Theo vnexpress.net)

Cách mới phục hồi gãy xương bàn - ngón tay

Từ đầu năm 2012 đến nay, Viện Chấn thương Chỉnh hình- BV Việt Đức đã áp dụng phẫu thuật nhiều trường hợp gãy xương bàn-ngón tay bằng nẹp vít, trả lại chức năng gấp, duỗi, sấp, ngửa, cầm nắm, sờ mó… cho người bệnh.

Hình ảnh ngón tay gẫy trước và sau khi nẹp vít

Theo PGS-TS Ngô Văn Toàn, gãy xương bàn - ngón tay là một chấn thương rất hay gặp trong thể thao, tai nạn lao động, tai nạn giao thông. Tại BV Việt Đức, mỗi ngày có 3 – 5 trường hợp vào điều trị thương tích vùng bàn tay. Trong số này có khoảng 10% để lại di chứng vĩnh viễn gây tàn phế cho BN. Đặc biệt, trong chấn thương, gẫy xương bàn ngón tay chiếm khoảng 10% tổng số gãy xương, và đại đa số gẫy xương bàn – ngón tay trong độ tuổi từ 11 – 45, độ tuổi học tập và lao động chính.

Có rất nhiều phương pháp điều trị gãy xương bàn tay và ngón tay nhưng phổ biến nhất vẫn là nắn chỉnh và cố định. Nắn chỉnh là đưa xương gãy về đúng vị trí giải phẫu, cố định là làm cho xương luôn giữ ở vị trí nhất định nhằm liền xương. Có 2 phương pháp điều trị chính là bó bột và phẫu thuật nắn chỉnh cố định gãy xương.

Bó bột cố định gãy xương thường nhanh, rẻ tiền, nhưng hiệu quả không cao, đặc biệt với những trường hợp gãy xương bàn-ngón tay. Phương pháp phẫu thuật nắn chỉnh xương, cố định và tập phục hồi chức năng sớm rất hiệu quả. Tuy nhiên với cách này, BN thường phải xuyên đinh nội tủy cố định qua 2 đầu khớp làm hạn chế việc phục hồi chức năng sau này. Với mong muốn sớm mang lại chức năng cầm nắm cho nạn nhân một cách an toàn, ít đau, tránh teo cơ, cứng khớp, nhanh liền xương, Viện chấn thương chỉnh hình – BV Việt Đức nhận thấy, phương pháp dùng nẹp vít loại nhỏ để cố định các loại gãy xương đốt bàn tay và ngón tay hợp với cấu trúc giải phẫu bàn-ngón tay. Khi phẫu thuật, BN được gây tê vùng, đường mổ mặt mu tay tương ứng vùng gẫy. Sau khi đánh giá thương tổn phần mềm, các kỹ thuật viên sẽ đặt lại xương gẫy và nẹp vít mini chuyên dụng để cố định xương. Từ ngày thứ 2 - 3 sau mổ, BN sẽ được hướng dẫn tập luyện phục hồi chức năng và có thể ra viện 2 – 5 ngày sau đó.

Mới đây BN Nguyễn Văn H 37 tuổi ở Nam Định bị tai nạn lao động gẫy xương bàn tay và ngón tay. Trước đó BN đã bó bột, nhưng sau đó bàn tay khó vận động, cử động, cầm nắm không thật tay do bị di lệch. Sau khi được Viện chấn thương chỉnh hình – BV Việt Đức phẫu thuật kết hợp phương pháp nẹp vít, tay BN sớm phục hồi trở lại bình thường.

Theo thống kê của Viện chấn thương chỉnh hình, từ đầu năm đến nay Viện đã thực hiện phẫu thuật trên 30 BN từ 18 – 54 tuổi bị gãy xương bàn-ngón tay bằng kỹ thuật nẹp vít mini. Kết quả, 29/30 BN liền xương tốt và trở lại làm việc bình thường. Không có BN nào bị biến chứng nhiễm trùng hay lộ nẹp. Theo PGS-TS Ngô Văn Toàn, phương pháp này áp dụng được cho nhiều loại gẫy xương, tránh hạn chế vận động khớp và di lệch. Tuy nhiên hiện chưa áp dụng được rộng rãi bởi kỹ thuật khó, đòi hỏi phẫu thuật viên phải giỏi và trang thiết bị hiện đại, đồng bộ. ĐN (Daidoanket.vn)

Điều trị gãy xương đùi ở trẻ em và các biện pháp phục hồi

Xin chào các bác! Hiện nay gia đình đang có cháu nhỏ 2.5 tuổi bị gã gẫy xương đùi, cháu đã được các bác sĩ ở bênh viện nhi Hải Phòng điều trị bó bột cho cháu trong 02 tháng cháu đã bỏ bột được 5 ngày và xuất viện về nhà. Khi xuất viện gia đình có chụp lại XQuang cho cháu nhưng thấy vết gẫy của cháu theo như các bác sĩ có trả lời hai xương đã bò vào nhau trẻ nhỏ sau 2 năm là tự can xi nó sẽ ăn vào nhau bình thương. Xin hỏi các bác sĩ nên điều trị cho cháu cách nào tốt nhất để cháu đi lại được bình thường như cũ. Gia đình xin cảm ơn và rảt mong được các bác sĩ quan tâm trả lời giúp đỡ cháu trong thơì gian sớm! (Mai Tuyết Nhung)

Trả lời:

Thông thường, các loại gãy xương ở trẻ em, trong đó có cả gãy thân xương đùi, đều có thể chữa khỏi bằng cách nắn chỉnh bó bột. Tuy nhiên, điều trị không mổ đối với gãy thân xương đùi ở trẻ em cũng khó khăn tương tự như người lớn vì:

- Khó nắn chỉnh được các đầu gãy, mảnh gãy của xương về đúng vị trí giải phẫu ban đầu do xương đùi to, có nhiều cơ lớn khỏe bám vào và co kéo. Nếu có nắn được tương đối hoàn hảo thì cũng dễ bị di lệch thứ phát trong bột, do bột không thể cố định vững chắc suốt thời gian dài để cho xương liền vững.

- Thời gian liền ổ gãy thân xương đùi ở trẻ em cũng tương đối dài, từ 1,5 đến 2,5 tháng. Trong thời gian mang bột dài như thế, dễ xảy ra loét các điểm tì, viêm phổi, viêm đường tiết niệu, gây hạn chế hầu hết các sinh hoạt cá nhân của các cháu.

- Khi xương liền vững, bệnh nhân tập vận động tích cực, song vẫn có tỷ lệ cao bị teo cơ, cứng khớp, ngắn chi, ảnh hưởng tới sức khỏe, thẩm mỹ của các cháu sau này.

Phương pháp điều trị gãy xương đùi bằng phẫu thuật có thể khắc phục được những nhược điểm trên của bó bột. Vì vậy, trước đây chỉ định mổ kết hợp xương đùi chỉ cho trẻ từ 12 tuổi, nay đã được hạ xuống mức 5 tuổi trở lên. Điều kiện để mổ kết xương đùi ở trẻ em là:

- Đã nắn chỉnh tích cực, đúng kỹ thuật, nhưng không đạt yêu cầu về giải phẫu, chức năng, thẩm mỹ.

- Cơ sở điều trị có điều kiện gây mê nội khí quản, hồi sức tốt, phẫu thuật viên chuyên khoa có kinh nghiệm, có đầy đủ dụng cụ phương tiện kết xương nẹp vít của AO.

- Bố mẹ các cháu tình nguyện xin mổ, và chịu trách nhiệm về quyết định của mình nếu một khi tai biến phẫu thuật xảy ra.

Phẫu thuật kết hợp xương cũng có hạn chế như:

- Tỷ lệ nhiễm trùng từ 0,5 đến 5%.

- Phải mổ lại để lấy bỏ nẹp vít ra khi xương đã liền tốt

- Giá thành điều trị cao so với thu nhập của đa số người dân, tối thiểu là khoảng 4 triệu đồng.

Các cơ sở y tế có chuyên khoa chấn thương chỉnh hình như bệnh viện tỉnh, bệnh viện quân khu - quân đoàn của quân đội đều có thể phẫu thuật được loại gãy xương này. Nếu có điều kiện, bạn đưa cháu về Khoa ngoại chấn thương chỉnh hình của Bệnh viện Nhi Trung ương Hà Nội để điều trị.

Hậu quả do gãy xương

Khi xương tay, chân bị gãy, có những trường hợp bị giập, như vậy không chỉ xương bị tổn thương mà các cơ, gân, dây chằng cũng bị tổn thương theo. Tùy theo từng mức độ thương tổn, bệnh nhân được bó bột hay phải mổ nẹp đinh trong xương và khâu lại phần mềm bị rách, giập. Sau một thời gian bị cố định, người bệnh hầu như không có sự vận động ở chỗ bị tổn thương cho nên dễ bị mất cảm giác và có biểu hiện teo ở những nơi này. Thậm chí có những trường hợp do đau đớn không chịu vận động đã dẫn đến loét do tỳ đè lâu ngày, thậm chí nhiễm khuẩn hô hấp, tắc mạch chi, giảm phản xạ đại tiểu tiện... đây là biểu hiện hay gặp ở người già. Vì vậy sau mổ, phải bó bột người bệnh phải tự giác, kiên trì, chịu đau, phục hồi cử động khớp, duy trì sức cơ, tỷ lệ liền xương sẽ tăng nhờ vận động.

Những biện pháp phục hồi bao gồm

Cử động khớp: Khớp bất động lâu sẽ bị cứng do cơ co ngắn lại, bao khớp bị co rúm, bao hoạt dịch tăng sản mỡ, sụn bị mỏng. Do vậy cử động khớp là cách tốt để bơm cho dịch khớp ra vào, khớp được nuôi dưỡng và trở nên mềm mại, tốc độ cho một lần co duỗi là 45 giây, mỗi lần tập10 - 15 phút, ngày 4 - 6 lần. Có thể tập từ ngày thứ 3 sau mổ hoặc sau bó bột.

Tập duy trì sức cơ: Tập tăng sức căng của cơ (độ dài bó cơ không thay đổi, khớp không cử động), tập co cơ (sao cho khớp cử động, co cơ ngắn lại). Khi khớp cử động còn đau nhiều thì tập căng cơ, khi khớp đỡ đau thì tập co cơ.

Tập đi: Dùng nạng gỗ tập đi khi xương chưa liền. Thanh ngang đầu trên nạng không được tỳ vào nách mà để tựa bên lồng ngực. Dáng đi thẳng, mắt nhìn thẳng ra phía trước, không cúi nhìn xuống chân. Hai vai phải ngang bằng không được lệch cao thấp. Tập bước đi có 3 điểm tựa, không tỳ hoặc chỉ tỳ nhẹ tăng dần lên chân đau. Hai tay chống nạng ngay ngắn, hai mũi nạng và bàn chân lành tạo nên tam giác đế. Đưa 2 nạng ra trước 10 - 30cm một cách tăng dần, lấy thăng bằng trên đôi tay cầm, rồi bước chân lành ra trước, tiếp tục bước khác. Giai đoạn tiếp theo, dùng gậy chống lúc xương đã gần liền vững. Nhiều người thích dùng gậy chống bên chân đau nên đã làm dáng đi bị xấu đi. Phải tập cho quen chống gậy bên chân lành và khi bước chân lành ra trước thì sức nặng trên chân đau và gậy chống sẽ cùng chịu một lúc. Không nên dùng nạng kẹp nách vì như thế dáng đi sau này trông sẽ tàn phế. Thời kỳ xương liền vững tỳ không đau ở ổ gãy xương thì bỏ gậy và tập đi như bình thường.

Dùng nhiệt: Tác dụng của dùng nhiệt là giảm đau, đỡ khó chịu, có lợi ích khi tập cử động chủ động. Dùng túi chườm nước nóng, chườm lên chỗ đau để luyện tập. Chú ý không được dùng nhiệt sóng ngắn cho toàn chi có đinh, nẹp vít vòng thép kim loại nóng lên có thể làm hỏng tổ chức, dễ gây viêm rò.

Tập sinh hoạt thông thường: Cần tập làm động tác trong sinh hoạt bằng lên xuống cầu thang, bậc thềm nhà, tập ngồi xổm đứng lên. Đối với tổn thương xương tay thì tập nắm, mở bàn tay (dùng hòn đá hình quả trứng để nắm), tập cầm bút, đũa, tránh không để tay bị cong, khoèo. Khi nào không còn đau nữa, không bị hạn chế thì quá trình tập luyện này mới đạt kết quả tốt. Thời gian tập thường từ 6 tháng đến 2 năm, tùy theo mức độ thương tổn.

Biện pháp xoa nắn: Nên xoa nắn thường xuyên ổ gãy xương liền khớp. Chỉ xoa nắn nhẹ nhàng bằng tay mà không được dùng các loại dầu cao, cồn, thuốc xoa bóp nào để xoa vào các khớp, vì như vậy rất có thể làm cho xơ cứng khớp, vôi hóa cạnh khớp.

Khi bị chấn thương, để chóng lành, người bệnh cần kiên trì tập luyện, cần kết hợp các biện pháp tập luyện khác nhau để trở lại hình dáng ban đầu. Nếu có điều kiện, bạn đưa cháu về Khoa ngoại chấn thương chỉnh hình của Bệnh viện Nhi Trung ương Hà Nội để điều trị.

Chúc bạn và gia đình sức khoẻ!
Bs.Thuocbietduoc.com.vn

THƯ CHÚC MỪNG NHÂN NGÀY THẦY THUỐC VIỆT NAM 27/2 CỦA BỘ TRƯỞNG BỘ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI PHẠM THỊ HẢI CHUYỀN

Thân ái gửi toàn thể cán bộ, công chức, viên chức làm công tác Y tế ngành Lao động - Thương binh và Xã hội!

           Nhân dịp kỉ niệm 58 năm “Ngày Thầy thuốc Việt Nam”, thay mặt Ban Cán sự Đảng, Lãnh đạo Bộ và toàn thể công chức, viên chức Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Tôi xin gửi tới các đồng chí công chức, viên chức làm công tác y tế ngành Lao động - Thương binh và Xã hội lời chúc mừng nồng nhiệt nhất.
            Các đồng chí thân mến! 58 năm đã qua công chức, viên chức làm công tác y tế ngành Lao động - Thương binh và Xã hội không ngừng phấn đấu chăm sóc tận tình, chỉnh hình và phục hồi chức năng đối với các đồng chí thương binh, bệnh binh; người già cô đơn, người tàn tật, trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt; người mắc bệnh tâm thần và các đối tượng yếu thế khác trong các cơ sở thuộc ngành và ở cộng đồng được các cấp chính quyền và nhân dân ghi nhận, góp phần tích cực trong việc nâng cao công tác chăm sóc và bảo vệ sức khoẻ nhân dân của Đảng và Nhà nước.  

Năm 2012 kinh tế nước ta có những khó khăn, tuy nhiên với những cố gắng, nỗ lực của các đơn vị, của các đồng chí làm công tác y tế trong ngành, ngành Lao động - Thương binh và Xã hội đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chăm sóc trên 290 nghìn người, trong đó điều dưỡng tập trung trên 87 nghìn người ; bảo vệ sức khỏe đối với người có công với cách mạng (điều đưỡng luân phiên i dưỡng chăm sóc tập trung trên 1000 người; chỉnh hình phục hồi chức năng trên 12.500 người...), các đối tượng chính sách ( chăm sóc thường xuyên đối với 42.000 người thuộc đối tượng bảo trợ xã hội, 82% trẻ em có hoàn cảnh khó khăn được trợ giúp khám chữa bệnh, chỉnh hình, phục hồi chức năng; cai nghiện phục hồi đối với 50.000 lượt người...) và  tham gia chăm sóc sức khoẻ đối với nhân dân địa phương...  

Thay mặt Ban cán sự Đảng và Lãnh đạo Bộ, tôi nhiệt liệt biểu dương những thành tích và sự nỗ lực của toàn thể các đơn vị và công chức, viên chức làm công tác y tế ngành Lao động - Thương binh và Xã hội đã hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao, góp phần không nhỏ vào thành tích chung của Bộ trong năm 2012.  

Năm 2013 và những năm tiếp theo, công tác y tế của ngành còn rất nặng nề đòi hỏi các đồng chí bác sỹ, y sỹ, y tá, hộ lý, điều dưỡng viên, nhân viên y tế thuộc ngành cần nỗ lực phấn đấu hơn nữa trong việc học tập nâng cao trình độ chuyên môn, rèn luyện y đức, không ngại gian khổ, khó khăn vươn lên trong công tác; đối với các cơ sở làm công tác y tế, các đơn vị cần chú trọng củng cố, nâng cao chất lượng phục vụ cho đối tượng để hoàn thành những mục tiêu của ngành đề ra tại Hội nghị triển khai công tác lao động, người có công và xã hội năm 2013.

Tôi tin tưởng rằng, dưới sự lãnh đạo của Ban Cán sự Đảng, Lãnh đạo Bộ và của các đơn vị cùng với sự nỗ lực, đoàn kết, chủ động, sáng tạo của các đồng chí, chúng ta sẽ hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chăm sóc sức khoẻ đối với người có công và các đối tượng chính sách xã hội mà Đảng và Nhà nước đã giao phó.

Nhân dịp này, thay mặt Ban Cán sự Đảng và Lãnh đạo Bộ, Tôi xin gửi lời chúc mừng nồng nhiệt, lời cảm ơn sâu sắc đến các đồng chí Lãnh đạo và toàn thể cán bộ, công chức, viên chức ngành Y tế về sự phối hợp chặt chẽ, có hiệu quả trong việc chăm sóc sức khoẻ đối với người có công và các đối tượng chính sách trên cả nước và mong muốn tiếp tục nhận được sự hợp tác chặt chẽ hơn nữa giữa các cơ sở y tế nói chung trong cả nước với các cơ sở của ngành Lao động - Thương binh và Xã hội, cùng phấn đấu thực hiện tốt lời dạy của Bác Hồ “Lương y như từ mẫu”.

Chúc các đồng chí cùng gia đình sức khỏe, hạnh phúc và thành công trong cuộc sống.

                                                          Chào thân ái.

                                                                                    Phạm Thị Hải Chuyền 
                                                     Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Bí thư Ban Cán sự
                                                       Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội

MOLISA.gov.vn

Mất tay, tàn phế vì chữa khớp không đúng

Thời tiết chuyển mùa, độ ẩm cao là lúc bệnh nhân khớp bị “trời hành”. Uống thuốc không đỡ, chuyển sang tiêm, rồi bôi, đắp các loại thuốc lá... Đó là cách chữa sai lầm của rất nhiều người bị bệnh khớp.

Suýt mất tay vì tiêm thuốc vào tay chữa khớp

Khoa Chấn thương chỉnh hình (Bệnh viện Việt - Đức, Hà Nội) vừa cứu một bệnh nhân suýt mất bàn tay do tiêm thuốc vào tay để chữa khớp. Bệnh nhân là bà Lò Thị B, 61 tuổi (ở tỉnh Lai Châu) nhập viện trong tình trạng bàn tay phải sưng phù, tím đen, các ngón tay mất cảm giác, không cử động được.

Theo lời kể của bệnh nhân, một tháng trước khi nhập viện, bà B có biểu hiện bị đau hai khớp cổ tay. Bà B được 1 thầy thuốc về hưu ở địa phương tiêm hai loại thuốc là hydrocortison và lidocain vào tay. Sau khi tiêm, cánh tay bà B. đau dữ dội và tiếp tục được bác sĩ tiêm thêm 4 mũi giảm đau.

Tình trạng sức khoẻ ngày càng xấu đi, cánh tay đau đớn đến mức không thể chịu đựng nổi, bệnh nhân đã phải xuống Bệnh viện Việt - Đức điều trị. Sau một tuần điều trị, tay bệnh nhân đã bớt sưng nề, các mảng da tím đen thu hẹp, có dấu hiệu sống lại, nhưng vẫn có nguy cơ phải cắt bỏ một số đốt ngón tay.

Chị Thanh (ở quận Đống Đa, Hà Nội) bị sưng đau các khớp ngón tay đã đến một phòng khám tư ở Hà Nội khám và được bác sĩ tiêm thuốc đặc trị khớp vào chỗ khớp đang bị sưng. Tiêm 1-2 mũi thuốc đầu, chị Thanh thấy các khớp đau hơn, không co duỗi được. Thông báo cho bác sĩ thì bác sĩ bảo phải tiêm 1 tuần mới đỡ. Nghe lời bác sĩ, chị Thanh cố tiêm đến mũi thứ 5 thì không thể chịu nổi, vội đến khoa Cơ xương khớp – BV Bạch Mai khám. Tại đây các bác sĩ thăm khám, siêu âm khớp... đã phát hiện chị Thanh bị viêm gân chứ không phải bị khớp và cho bệnh nhân một đơn thuốc về uống. Chỉ uống thuốc sau 2 ngày các ngón tay của chị Thanh đã giảm đau hẳn, co duỗi bình thường.

Sẽ tàn phế, nếu không điều trị đúng

Các bác sĩ của Khoa Cơ xương khớp – BV Bạch Mai khuyến cáo: Nếu không điều trị đúng cách bệnh viêm khớp, rất có thể dẫn đến các hậu quả như bị cứng các khớp, ngón tay co quắp lại, không cầm nắm được, tay không thể giơ lên cao, ngón chân bị trẹo ra ngoài, rất đau đớn... Tình trạng này nếu kéo dài sẽ dẫn đến tàn phế.

Các bác sĩ đã chỉ ra một số sai lầm của người bệnh trong chữa bệnh viêm khớp như: Bệnh nhân tự ý mua thuốc tây hoặc thuốc bắc trộn dexa về uống. Do đa số thuốc điều trị đều có corticoid nên nếu dùng lâu ngày, bệnh nhân sẽ bị phù hoặc loãng xương. Rất nhiều bệnh nhân đi khám một lần, uống thuốc thấy bớt, cứ thế lấy đơn cũ uống tiếp mà không tái khám theo hẹn của bác sĩ. Điều này rất nguy hiểm, vì bất cứ thuốc nào dùng lâu dài cũng có phản ứng phụ không tốt cho cơ thể. Phổ biến hơn là nhiều người khi thấy đau xương khớp thường đi giác hơi, cắt lể, lấy lá đắp, bó lên chỗ đau, có thể dẫn đến lở loét...

Bệnh khớp (thấp khớp cấp, viêm khớp dạng thấp, thoái khớp, viêm khớp mãn tính, viêm cột sống dính khớp, đau dây thần kinh tọa, gut...) là bệnh mang tính xã hội, chiếm tỉ lệ không nhỏ trong các bệnh nội khoa. Phần lớn các bệnh khớp thường mãn tính, việc điều trị lâu dài có khi suốt đời. Vì thế khi có các dấu hiệu của bệnh như: Cứng khớp vào các buổi sáng thức dậy, rồi sưng viêm và đau các khớp vai, khuỷu, cổ tay, bàn tay, đốt ngón tay, đầu gối, bàn chân, đốt ngón chân... bệnh nhân hãy đến ngay các bệnh viện, trung tâm chuyên khoa về nội khớp để khám và điều trị sớm. Việc chữa trị cần kiên trì và phối hợp với thầy thuốc để có phương pháp điều trị kết hợp nội khoa, ngoại khoa, vật lý trị liệu...

Theo Đức Anh (Báo Lao động)

Phòng bệnh nhờ vật lý trị liệu

Rất nhiều loại rối loạn hệ vận động do tư thế sai trong sinh hoạt, làm việc có thể được ngăn ngừa hiệu quả nếu được tập vật lý trị liệu sớm.

Trao đổi với PV Thanh Niên, giảng viên ĐH Y Dược TP.HCM Lê Khánh Điền cho biết có không ít bệnh nhân bị các bệnh lý về cột sống khi tìm đến khoa vật lý trị liệu thì các rối loạn đã ở giai đoạn nặng khiến việc điều trị gặp nhiều khó khăn. Những bệnh nhân này lúc bắt đầu đau nhẹ hay coi thường, để “lướt” qua hoặc chỉ uống thuốc giảm đau. Để lâu ngày, tới lúc đi khám bệnh thì đĩa đệm cột sống đã bị hư nhiều tầng. Ở giai đoạn này, điều trị bằng vật lý trị liệu đôi khi không còn hiệu quả và bác sĩ bắt buộc phải ra chỉ định phẫu thuật.

Đời sống thành thị bận rộn căng thẳng và đặc biệt với các nghề nghiệp yêu cầu phải ngồi nhiều như nhân viên văn phòng, tài xế, thợ may..., khiến ngày càng có nhiều người bị các bệnh “thời đại” như béo phì, tiểu đường, tim mạch, thoát vị đĩa đệm cột sống, hội chứng đường hầm cổ tay. Trong số này, những rối loạn về cơ xương khớp hoàn toàn có thể tránh được nếu bạn sớm tìm đến chuyên khoa vật lý trị liệu để được khám, điều trị và hướng dẫn tập luyện ngay khi có những triệu chứng ban đầu như mỏi lưng, mỏi cổ (các rối loạn ở cột sống) hoặc tê ngón tay, sức cầm nắm giảm (hội chứng đường hầm cổ tay). Thậm chí, kể cả lúc chưa bị đau, bạn vẫn có thể “đi trước một bước” bằng cách ghé qua khoa này trong những dịp đến bệnh viện khám tổng quát. Một số bệnh nhân tuổi còn trẻ khi chụp X-quang kiểm tra phổi thì mới phát hiện mình bị vẹo cột sống.

Ngoài các bệnh thường gặp ở nhân viên văn phòng, vật lý trị liệu còn giúp phòng ngừa chấn thương hoặc tái chấn thương đối với vận động viên (hướng dẫn các tư thế an toàn thích hợp với từng môn thể thao), giúp tình trạng thoái hóa khớp ở người lớn tuổi được cải thiện hoặc không trở nên nghiêm trọng hơn...

Trước đây, vật lý trị liệu chủ yếu được nhắc đến với vai trò điều trị và phục hồi chức năng cho bệnh nhân, nhưng nay đã khẳng định được hiệu quả trong cả việc phòng ngừa. Cụ thể là chứng đau lưng, nỗi ám ảnh của nhiều nhân viên văn phòng. Nếu không điều trị đúng cách, lâu ngày sẽ dẫn đến tình trạng đau lưng mạn tính, sớm thoái hóa cột sống, thoát vị đĩa đệm, đau thần kinh tọa... Ngoài những trường hợp từng bị chấn thương hoặc bị các bệnh lý bẩm sinh về cột sống thì nguyên nhân chủ yếu gây đau lưng là do tư thế, động tác sai trong sinh hoạt thường ngày như: cúi gập lưng để nâng vật nặng; ngồi làm việc trước máy tính trong thời gian dài ở tư thế sai (cổ cúi tới trước, lưng gập về trước hoặc ngửa ra sau); nằm ngủ nghiêng chéo chân; nằm võng quá lâu và thường xuyên. Bên cạnh đó, ngồi làm việc liên tục 7 - 8 tiếng và thiếu vận động sẽ khiến hệ cơ, đặc biệt là cơ lưng, cơ bụng bị yếu, không còn nâng đỡ cột sống hiệu quả.

Cột sống là sự phối hợp hài hòa của các đốt sống, đĩa đệm, mặt khớp và hệ thống cơ, dây chằng, giúp thực hiện các chức năng nâng đỡ cơ thể, bảo vệ tủy sống và đảm bảo các cử động. Những tư thế sai nói trên và tình trạng cơ yếu làm sự phối hợp này hết “ăn ý”, gây nên các vi chấn thương, lâu ngày sẽ dẫn đến những tổn thương nặng nề ở cột sống. Nếu sớm tìm đến khoa vật lý trị liệu, bạn sẽ được kiểm tra chức năng vận động, thói quen sinh hoạt, làm việc để phát hiện các yếu tố “nguy cơ” như tư thế sai, ít vận động, tập luyện thể dục thể thao không phù hợp, sau đó được chỉ định các bài tập đặc thù, hướng dẫn các tư thế đúng, nếu cần sẽ được điều trị bằng điện trị liệu, siêu âm hoặc kéo cột sống, và tư vấn về cách giữ gìn cột sống.



Lan Chi

(Nguồn Thanhnien.com.vn)

THÔNG BÁO TUYỂN DỤNG VIÊN CHỨC

Thông báo tuyển dụng đăng trên Báo lao đông & Xã hội số 141 ngày 22/11/2012

Cạm bẩy trong phẩu thuật lấy vật liệu

Vật liệu = vật liệu kết hợp xương như đinh nội tủy, các loại kim, nẹp, vít, chỉ thép, v...v...


Những khó khăn thường gặp trong phẫu thuật lấy vật liệu như sau:

1. Không lấy ra được vì vật liệu đã hoà nhập tốt vào xương. Hiện tượng nội cốt nhập (bone ingrowth) giúp xương phát triển gắn kết vào vật liệu, không còn giới hạn giữa vật liệu và xương.

2. Không lấy ra được vì hình dáng vật liệu : các loại vít đời cũ, tuốc nơ vít chữ thập không đủ độ bám để tháo vít.

3. Không lấy vật liệu được vì dụng cụ mổ không tương thích:

Con mắt của đinh quá nhỏ: không đặt móc vào được.

Vật liệu mới: không có dụng cụ lấy ra.

Cách khắc phục: để luôn, không quá gắng sức lấy ra vì sẽ làm gãy xương nơi khác; hoặc chỉ lấy một phần vật liệu ảnh hưởng chức năng; hoặc phải mở rộng trường mổ, bộc lộ vật liệu.

4. Khó khăn lấy vật liệu: đinh chìm sâu trong xương, kim chạy nơi khác.

5. Đinh nội tủy cong, gãy.

6. Vít bị gãy trước hoặc trong khi mổ không lấy phần còn lại được.

Bài học kinh nghiệm:

1. Cần phim mới, thấy rõ toàn bộ vật liệu, tiên liệu tình huống, đánh giá mức độ xương bám chắc vào vật liệu.

2. Chuẩn bị đủ dụng cụ: móc đủ cỡ, tuốc nơ vít, kềm cắt đinh, v...v...

3. Bộc lộ đủ rộng (phần mềm, vật liệu), đục xương nếu cần, không mổ thô bạo.

4. Trước mổ, giải thích cho bệnh nhân mọi tình huống có thể xảy ra: lấy toàn bộ, một phần hoặc không lấy.

5. Nhiều bệnh nhân và gia đình hoang tưởng về giá trị của vật liệu gây rắc rối pháp lý cho phẫu thuật viên.

Lê Phúc & Cộng sự (Theo www.chanthuongchinhhinh.com)